• İstanbul 18 °C
  • Ankara 17 °C

Hüseyin Yağmur: 12 Eylül Darbesi'nden Notlar

Hüseyin Yağmur: 12 Eylül Darbesi'nden Notlar
Bugün; bundan 39 yıl önce gerçekleştirilmiş 12 Eylül 1980 Darbesi sonrası yaşanan bazı olayları sizlerle paylaşacağız.

Darbecilerin İlk İcraatları

12 Eylül'deki Darbe rejimini en güzel tanımlayanlardan biri dönemin sıkıyönetim savcılarından biri olan Faik Tarımcıoğlu'dur. Tarımcıoğlu bu dönemi ‘Asker Partisi'nin iktidarı' olarak niteler. Ona göre “Türkiye'de Asker Partisi zaten sürekli iktidardadır.”(Tarımcıoğlu,1990:99) Bu iktidarda devlet halkın değil, halk devletin emrindedir.

12 Eylül Darbesi'nin o kasvetli günlerinde kimi zaman komik, kimi zaman trajik, kimi zaman da dramatik olaylar gerçekleşir. Halkın can güvenliği sağlanmıştır ama bunun sağlanması karşılığında geri kalan bütün hakları ve güvenliği elinden alınmıştır.

Darbeciler askeri bir disiplin içerisinde toplumun her kesimini hizaya getirme gayretine girişirler o günlerde.Düğünler önceden izin alınarak yapılmakta, yayaların hangi kaldırımda nasıl yürüyeceği talimatla gösterilmekte, ticari taksi şoförlerine her gün sakal tıraşı görevi verilmekte, Ankara'da E-5 karayolu üzerindeki bütün evlerin beyaza boyanması emredilmektedir.” (Birand,1999:212)

Daha sonra 3.000'e yakın siyasi şahıs gözaltına alınmıştır. Eski Başbakanlar Bülent Ecevit ve Süleyman Demirel Hamzaköy'de göz hapsine alınmış, Erbakan ve Türkeş ise Dil Okulu'nda hapse atılmıştı.

Erbakan ve arkadaşlarının cezaevi serüveni 250 gün sürdü. Erbakan, laikliğe aykırı konuşmalardan dolayı ceza aldı, ancak bu ceza Yargıtay'ca bozuldu. Erbakan salıverildi.

587 sanıklı MHP davasında yargılanan Türkeş ise 11 yıl ceza aldı. MHP'li Agâh Oktay Güner'e göre MHP'lilerin ‘Fikirleri iktidarda kendileri hapisteydiler.'

Darbeciler bir süre sonra basına da el atmışlar, Cumhuriyet, Hürriyet, Milliyet ve Tercüman gazetelerini sık sık kapatmaya başlamışlardı. “Bu dönemde gazeteler toplam 300 gün kapatılmış, 400 gazeteci hakkında dava açılmıştı.”

Namlı gazeteciler Nezih Demirkent, Yalçın Doğan, Yavuz Donat ve Nazlı Ilıcak generaller karşısında azarlanıyorlar ‘Çık git' şeklinde rencide edici muamelelere maruz bırakılıyorlardı.”(Heyet,1984:216)

TRT'ye MGK'dan gönderilen emirler de ilginçti.Bir emre göre MGK bildirileri günde üç defa, sıkıyönetim bildirileri günde iki defa yayınlanacak, TRT kameramanları röportaj yaparken gençleri değil, orta yaşlı kişileri seçeceklerdi.

O günlerde 937 film ve 927 yayın, sakıncalı bulunduğu gerekçesiyle yasaklanmıştı.Gazetelerin Yazıişlerine Selimiye Kışlası'ndan ‘İntihar haberleri yayınlanmayacak' şeklinde telefonlar ediliyordu. Yarbay Orhan isimli şahıs ise gazetecilere haber dikte ettiriyordu”(Cemal,1986:493)

Darbeciler bir süre sonra Üniversite'ye de uğradılar. 1402 sayılı kanun kapsamında bazı öğretim üyeleri görevlerinden uzaklaştırıldılar. Bazılarına didon sakal da dahil olmak üzere sakal ve kıyafet yasağı getirildi.

1.253 üniversite hocası ve 3.584 öğretmenin görevlerine son verildi. Müteakiben üniversiteyi hizaya getirmek üzere YÖK kuruldu.Ülke çapında toplam 30 bin memurun görevine son verildi. 7.233 kişi bölge dışına sürüldü.

‘Darbeciler Harp Okulları'nın müfredatını değiştirdiler. Bu müfredattan 27 Mayıs Darbesi'ni meşru gösteren bölümü çıkarttılar.' 27 Mayıs'ın bayram günü olarak kutlanılmasına son verdiler.

Ülke içindeki askeri uygulamalara dayanamayan 30 bin kişi Avrupa ülkelerine sığınmak üzere başvurdu. Aynı dönemde 300 bin kişiye sakıncalı oldukları gerekçesiyle pasaport verilmedi. O kadar ki kanserli ozan Ruhi Su, pasaport alamadığı için yurt dışına tedaviye gidememişti. 14 bin kişi vatandaşlıktan çıkarıldı.

Bu dönemde toplam 1.683 kişi fişlenmiş, 650 bin kişi gözaltına alınmış, 230 bin kişi yargılanmıştı.12 Eylül hapishanelerinde işkence ise ayyuka çıkmış bir vaziyetteydi. İşkence sonucu cezaevlerinde 299 kişi hayatını kaybetmişti.Yargılamalar sonrası 7 bin kişi hakkında idam istendi. Mahkemelerde 517 kişiye idam cezası verildi. 50 kişi idam edildi.

Devamı: http://www.yenisoz.com.tr/12-eylul-darbesi-nden-notlar-makale-41469

Bu haber toplam 56 defa okunmuştur
  • Yorumlar 0
    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
    Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
Diğer Haberler
Tüm Hakları Saklıdır © 2012 Türkiye Yazarlar Birliği | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz. Sitede yayınlanan yazıların sorumluluğu yazarlarına aittir.
Tel : 0312 232 05 71 - 72 | Faks : 0312 232 05 71-72 | Haber Scripti: CM Bilişim