Osman Akkuşak Yazdı: Mütefekkir Bir İktisatçı " Sabri Ülgener "

Osman Akkuşak Yazdı: Mütefekkir Bir İktisatçı " Sabri Ülgener "
bu kerre, ötüken yay?nevi, merhum romanc? ve edib, abbas sayar'?n oğlu prof. dr. ahmet güner sayar'?n haz?rlad?ğ? biyografik bir eserin genişletilmiş ikinci bask?s?n? yay?nlad?..
osmanakkus_slidecontent_thumb

bu kerre, ötüken yay?nevi, merhum romanc? ve edib, abbas sayar'?n oğlu prof. dr. ahmet güner sayar'?n haz?rlad?ğ? biyografik bir eserin genişletilmiş ikinci bask?s?n? yay?nlad?.. kendisi de ciddî bir ilim adam? olan ahmet güner sayar'?n 1935-1983 dönemi iktisad fakültesinin en üst seviyedeki bilginlerinden olmay? başarm?ş olan prof. dr. sabri ülgener'in zatî ve akademik hayat?na ait hikâyesini, okuyan? s?kmayacak renkli bir üslûbla anlatmaya muvaffak olduğunu görüyoruz..

bu sade ve alelâde cümlelere asl?nda şu başl?klar? ve s?fatlar? kullanarak, daha güçlü ve daha ciddî bir anlam vermek gerekir:

sabri ülgener, bir tarih filozofudur, iktisatç?d?r.. tarihçidir.. üstelik iktisat tarihçisidir.. osmanl?-türk edebiyat?n? san'atlar?n?, medeniyetini aslîyeti ve gerçek mahiyetiyle bilen bir entellektüeldir..

tarihimizin güzellikleri ve zenginlikleriyle beraber zaman içinde tezahür eden ekonomik, sosyal ve teknik zafiyetlerini, geriliğini idrak eden, bunlar?n sebeblerini tesbit eden güçlü bir ilim adam?d?r.. güçlü bir düşünürdür..

hem bat?l? büyük iktisat bilginlerinden ders görmüş, etkilenmiş hem de babas? mehmet fehmi efendinin de aralar?nda bulunduğu hukukî, edebî, tasavvufî ve manevî ilimlerde behre sahibi güçlü âlimlerden tahsil ederek, yak?n ve uzak tarihimizin iktisadî hayat?m?z?n karanl?kta kalm?ş gerçeklerine ulaşabilen en az?ndan ilmî mânâda yak?nlaşabilen büyük bir bilgin, mertebesine varm?şt?r..

san'atkâr hüviyeti, türkçeye hâkimiyeti yan?nda ilim ahlâk?na ve zatî ahlâk?yle birlikte iç huzuruna, ruh disiplinine, ilim adam?na mahsus vakar ve ciddiyete sahibolma mazharîyetine erişmiş müstesna bir şahsiyet olduğunda, kendisini tan?yan ilim adamlar?n?n ve talebesinin ittifak ettiği görülmektedir..

prof. ahmet güner sayar'?n, bizzat hocas? olan sabri ülgener'i konu edinen monografisi 500 sayfaya yak?nd?r.. şeceresine ait kay?tl? bilgilerden tutunuz, tahsil hayat?, meslekî hayat?, ilmî çal?şmalar?, istanbul üniversitesi'nde, harvard üniversitesi'nde yapt?ğ? çal?şmalar, iktisat, tarih ve sosyoloji sahas?ndaki dünya çap?nda seçkin ilim adamlar?yle yapt?ğ? seminerler fikir ve bilgi al?şverişleri bütün detaylar?yle bu eserde anlat?lmaktad?r.. kitab?n ad?: "bir iktisatç?n?n entellektüel portresi: sabri f.ülgener; ötüken yay?nevi (tel: 0212 - 251 03 50).. kitap iki k?s?mdan meydana getirilmiş olup birincisi, yani ülgener'in hayat?n? tafsil eden k?s?m, 14 bölümden ibarettir.. ikinci k?s?m ise, şahsiyetini ve fikir dünyas?n? anlatan 16 bölümden oluşuyor.. resimlere, bibliyografyaya ve indekse ait eklerle beraber eser büyük bir cilt haline gelmiş bulunuyor.. yaz?m?z?n mahdut çerçevesi içinde kitab?n özetini veya esas?n? vermek elbette ki mümkün değil.. ben sevgili okuyucular?ma eserin içinden dikkati çeken hususlara ait baz? cümleler ve baz? al?nt?lar vermekle yetineceğim.. herbirinin delâlet ettiği mânay? ve taş?d?ğ? ehemmiyeti okuyucumun takdir edeceğine eminim..

tesbitettiğim maddeleri bir s?ra gözetmeksizin nazarlar?na sunuyorum:

o sabri ülgener hukuk fakültesini bitirdikten sonra 1935'te iktisadiyat ve içtimâiyat kürsüsüne asistan oldu..

o 1930'lu y?llarda harp dolay?siyle almanya'dan türkiye'ye göçeden şu profesörlerden çok faydaland?: f.neumark, w.röpke, g.kessler, rüstow, alfred ?saac.. bilim ahlâk?, bilimsel metodoloji ve ilmî titizlik ülgener'e bu alman hocalar?ndan geçmiştir..

o prof. kessler şu sözü sarfetmiştir: "insanl?k tarihinde hürriyete îman, hürriyete doğru bir dilek, hürriyete kendini vermek; bir şe'niyettir".. (şe'niyet: gerçek, hakîkat)

o 1946 y?l?nda amerika'ya gönderilen s.ülgener, j.a.schumpeter'den ve hansen'den iktisada dair çok şey öğrenecektir.. bu ikilinin lisans üstü talebesi oldu..

o istanbul üniversitesi iktisat fakültesindeki alman hocalar?ndan ald?ğ? bilgi miras?n? kendi özgün çal?şmalar?yle ve anglosakson dünyas?ndan derlediği bilimsel bir güçle daha ileriye götürdü..

o samuelson: "religion ve economic action" isimli eserinde (1961) ayd?nlanma dönemi filozoflar?ndan birçoğunun ak?lc?l?k ad?na tanr?y? ve h?r?stiyanl?ğ? terkettiğini söylüyor..

o ilhan arsel'in bir yaz?s?na epigraf olarak ald?ğ?, zola'ya ait "din adam?n?n kafas?na son kilisenin son taş?n?n düştüğü an, insanl?k en yüksek gelişme noktas?na erişmiş olacakt?r" cümlesini okuyan s.ülgener, "işte bu ayd?ndan halk çok çekmiştir" demiştir..

o dini yalanlayanlar karş?s?nda schumpeter ile ülgener ayni safta birleşmişlerdir.. weber'in dine kay?ts?zl?ğ?n?, sombart'?n ilâhi rahmetten nasipsizliğini biliyordu..

o a.h.tanp?nar: "îman, sadece bizi Allah'a bağlayan bağ değil, müşterek k?yafet, yüz ifadesi, muâşeret şekli, hülâsa cemiyet hayat?nda nezaket ve merasim dediğimiz şeylerin, yani karş?l?kl? münasebetlerin tek kaynağ? idi".. diyordu..

o sombart-weber ikilisinin baş?n? çektiği alman tarihçi okuluyle (ikinci kuşak) temas?n? s?klaşt?rd?.. îman? anlamaya aç?k bir yöntem izlemeleri, karş?s?na dilthey ve rickert'i ç?kard?.. bu neokantç? filozoflar?n ruhun varl?ğ?na işaret etmesi, ülgener'in hegel'e eğilmesine sebeboldu.. hegel'in objektif fikrine var?nca dînin toplumsal işlevini daha iyi anlad?..

o kant'?n subjektif bilgi (ruhî gerçeklik) ve objektif bilgi (doğal gerçeklik) ay?r?m?n?, dilthey'in de objektif bilginin aç?klanabilirliği ile subjektif bilginin anlaş?labilirliğini kafas?na nakşetti (ülgener)

o araşt?rma alan?na giren kültür bilimi konular?n?n nas?l objektifleştirileceğinin metodunu weber'de buldu..

o j.a.schumpeter, ilimle insanl?ğ? birleştirmesi aç?s?ndan, ülgener için ideal bir tip olmuştu.. schumpeter 8 ocak 1950'de uykuda vefat etti.. ülgener de 1.7.1983'te uykuda bu dünyay? terketti.. schumpeter'in öldüğü gün, ben de schumpeter gibi uykuda ruhumu teslim etmek isterim, dediği rivayet olunur..

o keynes'çi hansen, makro ekonominin yay?c?s? olmuştur.. ülgener de ondan etkilenmiştir.. ülgener, harward'da sadece ilmî görüşünü değil, öğretim tarz? hakk?ndaki bilgisini de genişletmiştir..

keynes'i iktisat fakültesine ve türkiye'ye getiren ülgener'dir.. fakültede anglosaksoncu görüş ülgener'le revaç kazand?..

o baba kökünden ald?ğ? inanç taraf?na ana cihetinden gelen ak?l değerini katt?.. babas? ve dedesi, ulûmu diniye, kelâm ve f?k?h müderrisi idiler.. anne taraf?ndan ise; hüseyin hüsnü paşa, ismail faz?l paşa, oğullar? mehmed ali ve ali fuad cebesoy, ayr?ca ahmet hamdi karabekir, kâz?m karabekir, nâz?m hikmet ve mehmet ali aybar, samih rifat, oktay rifat; sabri ülgener'in çok yak?n akrabas? idiler.. uhrevî atmosfer ile dünyevî alâkalara ait iki ucu birleştiren bu vas?f, calibi dikkat olsa gerektir...

HHH

duyuru

türk ocaklarının 100. yıldönümü dolayısıyla istanbul şubesinin tertiplediği ve dışişleri bakanı sayın ahmet davutoğlu'nun açılışını yapacağı "büyük türkiye'ye doğru" sempozyumuna bütün okuyucularımızın davetli olduğu, şube başkanı cezmi bayram tarafından bendenize bildirilmiştir.. nevzat kösoğlu, deniz ülke arıboğan, vahdettin engin, vedat bilgin, şaban gülbahar, şenol durgun, aydın başbuğ, ali ürey, cengiz aydoğdu, necdet subaşı, naci bostancı, cezmi bayram gibi akedemisyen ve öğretim üyelerinin konuşacağı bu toplantı 26 mart 2011 cumartesi günü 09.30 ile 18.00 arasında ali emiri kültür merkezinde yapılacaktır.. (emniyet müdürlüğü arkası)

değerli okuyucularıma duyurmakla kesbişeref eylerim.. O.A.

Bu haber toplam 618 defa okunmuştur
  • Yorumlar 0
    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
    Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
Diğer Haberler
Tüm Hakları Saklıdır © 2012 Türkiye Yazarlar Birliği | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : 0312 232 05 71 - 72 | Faks : 0312 232 05 71-72 | Haber Scripti: CM Bilişim