Umut Başar: Mehsa Emini’nin Ölümüyle İran’da Hareketlenen Sokaklar

İran’da sokaklar birkaç gündür yine hareketlenmiş durumda. 22 yaşındaki Mehsa Emini, Tahran’da 13 Eylül’de zorunlu örtünmeye riayet etmediği gerekçesiyle ahlak polisi (İrşat Devriyeleri) tarafından gözaltına alındıktan sonra emniyete götürüldü. Tahran ve diğer büyük şehirlerde, şehrin kalabalık cadde ve meydanlarında tesettür kontrolünün yapılması rutin bir uygulamadır. Bu kapsamda sorun görülen kadınlar yine kadın görevliler tarafından sözlü uyarılabilir veya alıkoyulabilir. Alıkoyulması durumunda karakolda konuşma/tebliğ gerçekleştirilebilir, örtünme kurallarına riayet edeceğine dair taahhütname alınabilir ve ailesine haber verilir. Fiilin tekrarlanması durumunda cezai müeyyide uygulanır. Bu işlem, bireylerin etnik ve dinî kimliklerine göre değişiklik gösteren bir uygulama değildir. Kontrol esnasında memurların radarına giren herhangi bir birey işleme tabi tutulabilir. Denetimlerin de her daim aynı sıklıkta olmadığı, zamana göre gevşediği veya sertleştiği söylenebilir.

Bu bilindik uygulamaya muhatap kalan Emini’nin gözaltındayken fenalaşması üzerine Tahran Kesra Hastanesine kaldırıldığı, üç gün komada kaldıktan sonra vefat ettiği görülüyor. Bu genç kızın vefatı, İran toplumunu derinden yaraladı ve sokak gösterilerine evrilecek derecede halk nezdinde infial yarattı. Otopsi raporu ise Emini’nin ölüm gerekçesini kalp krizine bağlı beyin hasarı şeklinde açıkladı. Lakin konuya dair dedikodular sürüyor ve kamu vicdanı tatmin edilmiş değil. Emini’nin komada olduğu süre zarfında sosyal medya üzerinden başlayan tepkiler, geçtiğimiz dört gün içinde sokaklara taştı. İran içinden ve dışından sayılamayacak kadar çok şahıs hadise karşısında üzüntüsünü ifade etti. Başta İran Cumhurbaşkanı olmak üzere yetkililer ise konunun takipçisi olacaklarını bildirdi. Emini’nin cenazesi, doğum yeri olan İran’ın Kürdistan ilinin Sakız ilçesinde kalabalık bir grupla defnedildi.

Devamı: https://www.iramcenter.org/mehsa-emininin-olumuyle-iranda-hareketlenen-sokaklar/