Süleyman Seyfi Öğün'den: Târihî ve târihsel başarılar...

Türkçe tuhaf bir dil. Çok sağlam bir gramatik yapısı olduğu zaten biliniyor. Ama bir diğer özelliği, kelime türetmeye olan şaşılası yatkınlığı. Geçen gün, Farsolog hocam Dr. Kadir Turgut, dünyâda Türkçe'nin yapay dil zekâsı derslerinde en gözde dil olarak işlem gördüğünü söyledi.

Türkçe'de anlamdaş sandığımız kelimeler bile zaman içinde farklı anlamlar kazanabiliyor. Meselâ dil devriminin hediyesi olan “sel”, “sal” gibi eklerin, eski Türkçe'de “i” ekinin yerini aldığını biliyoruz. Bazı Arapça ya da Farsça kelimeleri muhafaza ediyor, sâdece ek kısmını “sel”, “sal” yapıyoruz. Meselâ “târihî” kelimesi “târihsel” olarak Türkçeleştiriliyor. Ne var ki, zaman içinde “târihî” ve “târihsel” kelimeleri farklı anlamlar kazanıyor. Antik eser ya da yapılar için “târihî eserler” demeye devam ediyoruz. Kimse onlara “târihsel eserler” demiyor. “Târihî günler yaşıyoruz” diyoruz. Kimse “târihsel günler yaşıyoruz” demiyor. Dense de bir şekilde karşılayıcı olmuyor.

Anlayabildiğim kadarıyla “târihsel” vurgusu değerlerden arınmış, nesnelliğe oturmuş durumlar için kullanılıyor. “Târihsel” kelimesinin başka bir kulvarda da-bence daha mühim olarak- “geçmiş” ile “bugünü” birbirine bağlamakta, yâni sürekliliği anlatmakta kullanılıyor.

Pratikte “târihî” vurgusu, olayların sürekliliğini ve derinliğini ıskalayanların başvurduğu bir vurgu olarak tezâhür edebiliyor. Hayâtımda “târihî günler yaşandığını” çok duydum. Ama eleğin üstünde bunlardan ne kadarı kaldı bilmiyorum. Sürekliliği ve derinliği yakalayamayınca, olayları parlatmak ucuzluğuna düşmek neredeyse mukadder oluyor.

Çözüm sürecinin geldiği aşama “târihî” bir dönüm noktası mıdır? Bu soru biraz da “târihsel” temelde, yâni bazı süreklilikler ve kapsamlar dikkate alınırsa anlamlı bir şekilde cevaplanabilir. Şunu görmek gerekiyor ki, Kürt sorunu, meselâ A.B.D’de müzmin hale gelmiş “siyah-beyaz” , Belçika’da kemikleşmiş bir “ Flaman-Valon”, Kuzey İrlanda’da bir türlü aşılamayan “Katolik-Protestan” sorununda yaşandığı üzere bir sorun hiçbir zaman olmadı. Yâni günlük hayâta sirâyet etmedi. TC ordusu ve polisi ile PKK arasındaki çatışmalar ağır kayıplar doğurdu. Onbinlerce insan öldü. Ocaklar söndü, insanlar yerlerinden yurtlarından oldu. 

Devamı için: http://www.yenisafak.com.tr/yazarlar/suleymanseyfiogun/t%C3%A2rih%C3%AE-ve-t%C3%A2rihsel-basarilar-2008208