• İstanbul 25 °C
  • Ankara 14 °C

Kutsalın itibarı

Kutsalın itibarı
Türkçede kutsiyet; Arapçada “temiz ve pak olmak” anlamındaki kuds kelimesinden alınmıştır. Aynı kökten gelen takdîs “kutsallık nispet etme”, bundan türeyen mukaddes de “kutsallık nispet edilmiş” manasına gelir.1

Kutsalı belirleyen en önemli faktör, kişinin kaynağı tabiat üstü olan bir varlığa, sevgi ve korku duygularıyla bağlı olmasıdır. Kutsalın tanımını yapmadaki bir diğer nokta ise kutsal ve profan yani kutsal olmayan arasındaki diyalektik ilişkinin özünü kavramaktır. Aslında kutsal, profan bir dünyada ortaya çıkmaktadır ve profandan farklı olan kutsal, bağlı olduğu fenomenlere göre kısımlara ayrılır. Biz burada kutsal mekânlar başlığı altında kutsalı inceleyeceğiz. Fakat kutsallığı bir mekâna indirgemeden önce Peygamber Efendimizin  şu Hadis-i Şerif’ine bakmakta fayda vardır. “Yeryüzü Bana mescid ve temiz kılındı.”2 Mescid, namaz kılınan yer demektir ve Müslümanlar için kutsal bir mekândır. Bu hadiste yeryüzünün mescid sayılması tüm yeryüzünün kutsallığına işaret eder. Kâinatı bu şekilde görmemiz, onu kutsal saymamız, biz Müslümanlar için her an mesciddeymiş gibi o kutsala saygılı olma bilinci oluşturur.

 

Kutsal mekân

 

Din, mimariyi şekillendiren en önemli faktörlerden biridir. Tarih boyunca tüm dinlere baktığımızda her dinin kendine özgü dini mekânları olmuştur. Birçok dinde de mabet kavramı “Tanrı’nın evi” olarak adlandırılmış ve yeryüzü ile ilâhî âlem arasında bir bağlantı olarak görülmüştür. Bu mabetler sadece ibadet etme amacıyla kullanılmış tapınma yerleri değil aynı zamanda toplumsal, sosyal ve kültürel amaçlarla da yapılmış yapılardır. Buradan anlıyoruz ki dinin, mimari üzerinde bir etkisi vardır ve dinin bu yapılı çevre üzerindeki etkisi, “ilişkili olduğu anlayış, inanış veya gelenekten kaynaklanan bir kutsallık algısı ile ifade edilir. Çünkü kutsal, zaman ve mekân içinde görünür hale gelirken mimari bu değeri inşa ederek somutlaştırır.”3

İnşa edilerek somutlaşan bu kutsallık ile şehirler arasında da bir bağlantı mevcuttur. Şehirlerde kutsal merkezli yerleşimler ve bu merkezi kutsalın çevresinde yapılandırılmış küçük yerleşimler, tarih boyunca şehirlerde var olan bir durumdur. Kutsalı biraz daha özele indirgeyecek olursak İslâm şehirlerindeki örneklerine bakabiliriz.

Devamı: https://www.dunyabizim.com/gezi-mekan/kutsalin-itibari-h46315.html

Bu haber toplam 58 defa okunmuştur
  • Yorumlar 0
    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
    Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
Diğer Haberler
  • Yolumuzun Kandilleri, Türk Klasikleri30 Eylül 2022 Cuma 13:30
  • Çocuk Edebiyatına İçeriden Bir Bakış: Ayşe Şeker Kılıç28 Eylül 2022 Çarşamba 13:39
  • Gazeteci Hasan Basri28 Eylül 2022 Çarşamba 13:32
  • Orta İtalya Seyahati27 Eylül 2022 Salı 13:40
  • ODTÜ27 Eylül 2022 Salı 13:32
  • Prof. Dr. Durbilmez’e ‘Türk Dünyası Aşık Edebiyatı’na Hizmet’ Ödülü26 Eylül 2022 Pazartesi 15:37
  • Seyr Ü Sefa Mı Seyr U Süluk Mu?26 Eylül 2022 Pazartesi 13:32
  • Ankara’daki Üniversiteler24 Eylül 2022 Cumartesi 13:57
  • Kemanın ustası Seyit Çevik24 Eylül 2022 Cumartesi 13:53
  • Harfi Bil Sözü Al24 Eylül 2022 Cumartesi 13:49
  • Tüm Hakları Saklıdır © 2012 Türkiye Yazarlar Birliği | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz. Sitede yayınlanan yazıların sorumluluğu yazarlarına aittir.
    Tel : 0312 232 05 71 - 72 | Faks : 0312 232 05 71-72 | Haber Scripti: CM Bilişim